ผู้ป่วยเบาหวานได้รับการผ่าตัดบริเวณหน้าท้องมาประมาณ 15 วัน สามารถฉีดอินสุลินที่หน้าท้องได้หรือไม่

คำถาม

ผู้ป่วยเบาหวานได้รับการผ่าตัดบริเวณหน้าท้องมาประมาณ 15 วัน สามารถฉีดอินสุลินที่หน้าท้องได้หรือไม่

คำตอบ

ควรหลีกเลี่ยงการฉีดอินซูลินที่หน้าท้องผู้ป่วยโรคเบาหวานที่เพิ่งผ่าตัดบริเวณหน้าท้อง จนกว่าจะแน่ใจว่าแผลผ่าตัดบริเวณหน้าท้องนั้นจะหายสนิท คือ บริเวณผิวหนังไม่มีการอักเสบ หรือบวม หรือติดเชื้อ หรือมีแผล

ดีงนั้นจึงอาจพิจารณาเปลี่ยนตำแหน่งอื่นที่เหมาะสมในการฉีดอินซูลินแทนที่หน้าท้อง คือ หน้าขา บั้นเอว หน้าแขน ถึงแม้ว่าผู้ป่วยโรคเบาหวานจะผ่าตัดบริเวณหน้าท้องมาแล้ว 15 วันก็ตาม เนื่องจากระยะการฟื้นตัวของแผลผ่าตัดในระยะของแผลผ่าตัดเริ่มสมานตัวเข้าด้วยกันใช้เวลาตั้งแต่ 4 วันแรก ไปจนถึง 1 เดือนหลังจากผ่าตัด ตัวอย่างกรณีแผลผ่าคลอด ชั้นกล้ามเนื้อช่วงบริเวณผนังหน้าท้องนั้นจะใช้เวลาประมาณ 4 – 6 สัปดาห์ในการสมานตัว ซึ่งในขั้นตอนการฉีดอินซูลินนั้นมีการดึงผิวหนังบริเวณที่จะฉีด หากแผลผ่าตัดหน้าท้องยังไม่สมานตัวดีอาจส่งผลกระทบต่อผู้ป่วยได้ เช่น ความเจ็บปวด ผลกระทบด้านจิตใจและอารมณ์ นอกจากนี้ตัวโรคเบาหวานเองก็เป็นปัจจัยหนึ่งที่มีผลต่อการหายของแผล กล่าวคือ ผู้ป่วยโรคเบาหวานมีแนวโน้มที่แผลจะหายช้า ยิ่งไปกว่านั้นการฟื้นตัวหลังผ่าตัดในแต่ละบุคคลมีความแตกต่างกัน ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับหลายๆ ปัจจัย ปัจจัยที่มีผลต่อการฟื้นตัวหลังผ่าตัดในผู้ป่วยผ่าตัดช่องท้อง แบ่งออกเป็น 2 ประเภท ดังนี้

1. ปัจจัยภายใน เป็นปัจจัยเสี่ยงต่างๆ ที่เกิดจากผู้ป่วยเอง ได้แก่ อายุมากกว่า 70 ปี ประวัติการสูบบุหรี่ใน 8 สัปดาห์ที่ผ่านมา การดื่มสุรา ขาดสารอาหาร และการเสียเลือดขณะทำการผ่าตัด และการอักเสบของเยื่อบุลำไส้ภายหลังการผ่าตัด ค่าดัชนีมวลกาย ภาวะเครียดจากการผ่าตัด การนอนไม่หลับ ภาวะอ่อนล้าหลังผ่าตัด ระดับความวิตกกังวล การเกิดภาวะแทรกซ้อนหลังผ่าตัด ความบกพร่องของระบบภูมิคุ้มกัน มีโรคร่วม มีการติดเชื้อเฉียบพลันในระบบทางเดินหายใจส่วนบนหรือส่วนล่าง ความไม่สุขสบายหลังผ่าตัด และความเจ็บปวดหลังผ่าตัด

2. ปัจจัยด้านสิ่งแวดล้อม เช่น เสียง แสง กิจกรรมการพยาบาล การได้รับความรู้ก่อนผ่าตัด ระยะเวลานอนรอก่อนผ่าตัด ตำแหน่งการผ่าตัด ระยะเวลาการผ่าตัด การผ่าตัดชนิดฉุกเฉิน ระยะเวลาที่ได้รับยาระงับความรู้สึก ดังนั้นควรให้แพทย์พิจารณาความเหมาะสมที่จะฉีดอินซูลินที่ท้องแก่ผู้ป่วยโรคเบาหวานที่ผ่าตัดบริเวณหน้าท้องเป็นกรณีไป โดยพิจารณาจากแผล และประเมินจากปัจจัยต่างๆ ที่ได้กล่าวไปข้างต้น

เอกสารอ้างอิง

1. คณะทำงานพัฒนามาตรฐานทักษะวิชาชีพด้านการเตรียมยา. คู่มือทักษะตามเกณฑ์ความรู้ความสามารถทางวิชาชีพของผู้ประกอบวิชาชีพเภสัชกรรม สภาเภสัชกรรม. นนทบุรี : สภาเภสัชกรรม, 2554. หน้า 105.2. ชนัญญา ศิริสุขประเสริฐ. เทคนิคการฉีดยา การเก็บยา และข้อผิดพลาดที่พบบ่อย. Available at: http://www.hospital.tu.ac.th/nursing/event/Aug16/handout_intensive_insulin/%E0%B9%80%E0%B8%A3%E0%B8%B4%E0%B9%88%E0%B8%A1%E0%B8%89%E0%B8%B5%E0%B8%94%E0%B8%AD%E0%B8%B4%E0%B8%99%E0%B8%AA%E0%B8%B8%E0%B8%A5%E0%B8%B4%E0%B8%99%20%E0%B9%81%E0%B8%A5%E0%B8%B0%E0%B8%82%E0%B9%89%E0%B8%AD%E0%B8%9C%E0%B8%B4%E0%B8%94%E0%B8%9E%E0%B8%A5%E0%B8%B2%E0%B8%94%E0%B8%97%E0%B8%B5%E0%B9%88%E0%B8%9E%E0%B8%9A%E0%B8%9A%E0%B9%88%E0%B8%AD%E0%B8%A2.pdf. Accessed Jun 6, 2018.

2. POBPAD. แผลผ่าตัด ดูแลอย่างไรไม่ให้ติดเชื้อ. Available at: https://www.pobpad.com/%E0%B9%81%E0%B8%9C%E0%B8%A5%E0%B8%9C%E0%B9%88%E0%B8%B2%E0%B8%95%E0%B8%B1%E0%B8%94-%E0%B8%94%E0%B8%B9%E0%B9%81%E0%B8%A5%E0%B8%AD%E0%B8%A2%E0%B9%88%E0%B8%B2%E0%B8%87%E0%B9%84%E0%B8%A3%E0%B9%84%E0%B8%A1. Accessed Jun 6, 2018.

3. theAsianparent. แผลผ่าคลอดกี่วันหาย. Available at: https://th.theasianparent.com/%E0%B9%81%E0%B8%9C%E0%B8%A5%E0%B8%9C%E0%B9%88%E0%B8%B2%E0%B8%84%E0%B8%A5%E0%B8%AD%E0%B8%94%E0%B8%81%E0%B8%B5%E0%B9%88%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B8%AB%E0%B8%B2%E0%B8%A2/. Accessed Jun 6, 2018.

4. จุฑารัตน์ วรศิริ. ปัจจัยทำนายการฟื้นตัวภายหลังผ่าตัดต่อลำไส้ใหญ่ของผู้ป่วยมะเร็ง. 2559. Available at: http://ethesisarchive.library.tu.ac.th/thesis/2016/TU_2016_5614032026_6159_5610.pdf. Accessed Jun 6, 2018.

5. พรรณทิพย์ เกียรติสิน. สายพิณ เกษมกิจวัฒนา. ปรางทิพย์ ฉายพุทธ. การฟื้นตัวหลังผ่าตัดในผู้ป่วยผ่าตัดช่องท้อง: การสังเคราะห์วรรณกรรม. วารสารสภาการพยาบาล ปีที่ 25 ฉบับที่ 2 เมษายน-มิถุนายน 2553. Available at: https://tci-thaijo.org/index.php/TJONC/article/download/2612/1996/. Accessed Jun 6, 2018

Facebook Comments

Leave a Reply